W. BDd×Ëok þñËeík cwkwgwxpKZwk AwËlw

fxKk Bxltwo

GKRd eÞgwoy gwOwxl xpËoËg, lwL lwL eÞgwoyk eq ÌaËK 2006-Gk ÌdwËgl mwxìæ eÖkÆwk xgRty W. BDd×oËK omÛ¦ Axhgwbd„ Z^wk ÌoB ipwd KËiêk Rdø Z^wËK AwgwkI þôkY Kxk, xjxd 1971 owËl GKRd eÞgwoy xpËoËg xgËbËm Agþÿwd KËk gwvlwËbËmk iÖx£ßjÖ˦k þñeËq RdiZ oÙxÄ KËkxQËld„ b^wxrËt xQËld xdeyxrZ gwOwxl RwxZk eÞËtwRËd„
gwOwxlk RygËd, gwvlwËbËmk BxZpwËo 2006 owlxU þñYêwqËk ÌlLw awKËg AdìæKwl„ KwkY GkKi GKxU qY ptËZw AwËo, xKvgw AwoËZ ewËk mZ gQk ek„ kgyëbÛdwa, AiZêø ÌoËdk ek gwvlwËbËmk oìæwd W. iÖpwóib BDd×o eÞiwY KËkËQd xgËmðk dRk KwrËZ oqi AwiwËbk xeÞt gwvlwËbm oÙRËdk AwËlwt„
ÌMwUw xgËmðk gwOwxlk NËk AwR AwdËëbk ÌXD„ P›MÞwËik ‘ÌRwgkw’ dwËik ÌoB AexkxPZ MÞwixU AwR xgËmðk AwBKd„ xgËmðk ÌmÛÅ xixWtw†ËlwËZ W. BDd×Ëok pwxoiÖËLk Qxg, ÌRwgkw MÞwËik iwdÖËnk RygdxPË¢k Kwxpdy„ BDd×o ÌdwËgl ewËâQd, Gid GKxU †™d xQl ÌMl 5 gQk ÌaËKB„ ZËg Zwk ewItwk Kaw xQl AaêdyxZËZ„ GK cwe GxMËt xZxd xRËZ xdËtËQd ÌdwËgl mwxìæ eÖkÆwk„ ÌdwËgl ÌNwnYw-2006 G glw pËtËQ, bwxkËbÛøk AwMÞwod awKËl mwxìæ eÞxZÅw oºg dt„ W. BDd×o Ggv Zwk MÞwiyY gøwvK bwxkbÛø xgËiwPd I MYiwdÖËnk DdítËd ZÚYi×l ejêwËt Ìj KwR KËkËQd Zw xgËmðk iËWl xpËoËg eÞxZxÅZ pËtËQ„ jÖ£ßkwÄÛop xgËmðk 14xUkI Ìgxm ÌbËm ÂkØ pËtËQ iwBË¢ßwË¢ßxWU xoËýUi exkPwldw„ AwkI 20xUkI Ìgxm ÌbËm G eÞx¢ßtw PwlÖk Kaw hwgw pËâQ„ KÚZy gwOwxl BDd×Ëok GB D¨wgd dxëbZ pËtËQ gpu RdËMwÅyk þñwËaê„
‘þôl Ìlwd, xgM BiËeƒ’ xmËkwdwËi jÖ£ßkwËÄÛk eÞhwgmwly ÑbxdK†Ëlw xkËewUê KËkËQ, MÞwiyY gøwvËKk Kwjê¢ßËik„ ‘MÞwiyY’ m²xU (jwk BvËkxR ‘kØkwl’ RURAL) AwËlwPdwt, Awœwt DËV GËoËQ jÖ£ßkwËÄÛk i×lcwkwt PlxZ o®wËp„ W. BDd×oËK glw pËâQ q×bÛ AaêdyxZk D¨wgK xpËoËg„ jwkw Aopwt, jwkw opwt-o¹lpyd, ZwËbk FY Ìbtwk iwcøËi bxkbÛ iwdÖËnk Rygd ewËùU Ìbtwk þÿexZ xpËoËgI AwLøwxtZ KkËQd ewúPwËZøk AaêdyxZxgbkw„ W. BDd×Ëok dwi xjxd dxiËdmd xbËtxQËld, Aaêwu ÌdwËgl KxixUËZ eÞþæwg KËkxQËld, ÌoB xoËdUk xplwxk xKõdUd Zwk eÞxZx¢ßtwt gËlËQd, GUw Zwk AËdK AwËMB ewItw DxPZ xQl„ owËgK ÌeÞxoËWëU xgl xKõdUd gËlËQd, Awiwk g× BDd×Ëok GB eÞwx®ËZ iËd pËâQ AwxiB Ìjd xdËR ÌdwËgl ÌeËtxQ„

bÖB.
gwOwxlk GB Ìj ARêd, GB ARêËd xKìç gwvlwËbËmk GKxU ipl, GKxU ÌMwÅy LÖxm pËZ ewËkxd„ Gkw Kwkw­ Zw gÖSËZ gwxK ÌdB Ìbmgwoyk„ ÌoB kwRwKwk-Awlgbkkw gËlËQ Zwkw ÌKwd iìægø KkËg dw„ ipwd þñwcydZwk 36 gQk ek AwR jwkw HËKøk Kaw gËld, ZwËbk oxgdËt GB AdÖËkwcxU KkËZ PwB„ Kwk oËŠ HKø? kwRwKwk-Awlgbkkw Ìj AwRI gwvlwËbËmk MYiwdÖËnk ARêdËK ÌiËd xdËZ ewËk dw­ GB NUdw Zwk eÞiwY„ lqYyt xgnt; MÞwiyY gøwvËKk Kwjê¢ßiËK ÌKwdiËZB ÌiËd Ìdtxd GB Ìi#lgwby, RxŠgwby ÌMwÅy„ Zwkw MÞwiyY gøwvK, gÛøwK, eÞxmKwop ogK’xU GdxRIËK xdi×êl Kkwk ÌPÄw KËkËQ Ggv KkËQ„ Zwk KwkY pËâQ, Gog ovþÿw gwvlwËbËmk dwky-eÖkØnËK AMÞok pËZ owpwjø KËkËQ Ggv KkËQ„ xgËmn KËk ÌbËmk dwky oiwR, Kiyêk m£ß pwZ xdËt GxMËt AwoÖK Zw KLËdwB Pwtxd Ìi#lgwbykw„ AwR gwvlwËbËm 70 pwRwk exkgwk MÞwiyY gøwvËKk Ìj owpwjø xdËâQ, Zw g KkwkI e^wtZwkw KËkËQ GB ÌM^wrw Ìi#lgwby ipl„
‘kwRwKwk og oitB kwRwKwk’­ GB oZøxU eÞiwY KËk Zwkw xgeËq b^wxrËtËQ ÌMwUw gwOwxl RwxZk„ ZwB oŠZ KwkËY eÞmí AwËo, Gkw gwvlwËbËm ÌaËK Kwk ewkewo owhê KkËQ? Gkw KwËbk eÞxZxdxc? xcKz mZ xcKz, ZwËbk GB pyd iwdxoKZwk„
GUw LÖgB AwdËëbk Kaw W. BDd×o ÌdwËgl ewItwk ekI Gog eúPwuebZwk xgkØ˦ m£ß Agþÿwd xdËt Kaw gËlËQd„ xZxd mpyb xidwk Ggv RwZyt þôÙxZËo#Ëc eÖûþöþægK AeêËYk ek gËlËQd, exg¢ kË£ßËhRw gwvlwËbËmk iwxUËZ Ìjog mpyb xPkxdëbÛwt kËtËQd, ZwËbk FY Ìmwc KkËZB AwiwËbk HKøg¦ pËZ pËg„ gwvlwk iwxU, RdiwdÖËnk þñËeík N^wxU„ W. BDd×o gËlËQd, ÌKwd mVZw, pydidøZw, RxŠgwxbZw gwvlwk iwdÖnËK ÌVxKËt kwLËZ ewkËg dw„
W. BDd×o Ìbm Ggv kwÄÛ xdËtI Ìjog Kaw ÌdwËgl ewItwk ek gËlËQd, ZwI AwËlwrd Z×ËlËQ ÌbËm-xgËbËm„ xZxd gËlËQd, GK ovlwËe ÌbËmk ovÆwk xgnËt oiwcwd oºg„ P›MÞwËi xZxd gËlËQd, P›MÞwi gëbkËK DdôÖ£ß KËk xbËt gwxYRø I xgxdËtwËMk exkiwY gwrwËZ pËg„
W. BDd×Ëok G g£ßgø dxëbZ pËtËQ kwËÄÛk iwdÖËnk KwËQ„ xKìç xgxhdí RwZyt ÑbxdËK gwvlwËbËmk xKQÖ kwRdyxZËKk g£ßgø eËr AwiwËbk pZwm pËZ pËtËQ ÑgxK! Zwkw gËlËQd, BDd×o kwRdyZËZ dw GËlB hwl KkËgd„ Zwkw gËlËQd, BDd×o AaêdyxZ xdËt KwR KkËlB hwl KkËgd„ Awiwk iËd pËtËQ kwRdyxZKkw G ckËdk hyxZËZ hÖMËQd, W. BDd×o GËo jxb ZwËbk þÿwd bLl KËk Ìdd„

xZd.
kwRdyxZKËbk Gid ht ÌKd? okKwxk Ggv xgËkwcybl ÌKd ht KkËQ RdMËYk mx£ßËK„ ÌbËmk Aaêiìèy gËlËQd BDd×Ëok GB ÌdwËgl eÞwx®ËZ dwxK gZêiwd okKwËkk xgËmn Agbwd kËtËQ„ xK AwRg Kaw„ jwkw ZwËbk opËjwMy kwRwKwky mx£ß xbËt MÞwiyY gøwvËKk iÖËlwuewUd KkËZ ÌPËtËQ og oit, ZwkwB xKdw GLd KÚxZËZòk bwxgbwk! G KawI ÌiËd xdËZ pËg gwvlwk iwdÖnËK?
ÌbËmk iwdÖËnk Ìbtw ovgcêdwk RgwËg W. BDd×o gËlËQd, gwvlwk iwdÖËnk eÞwx®ËZ ZwËbk gÖËKk QwxZ GLd AËdK D^Pׄ gwvlwk eÞxZxU iwdÖn GLd bm f×U byNê pËt ÌMËQd GB eÞwx®ËZ„ Zwk Kaw†Ëlw cÛØg oZø„ KwkY MxkËgk AwKwËm P^wb DxbZ pËl­ Zwk i×løB pt AdøkKi„ xgxhdí xgnËt jÖ£ßkwËÄÛk Ìgm K’Rd GgQk ÌdwËgl ÌeËtËQd„ xKìç jÖ£ßkwËÄÛ ÌKwd AwdËëbk gdøwB lqø Kxkxd„ KwkY ÌdwËgl iwxKêxdËbk Rdø ‘ewxdhwËZk’ iËZw„ eÞxZ gQkB ÌKwd dw ÌKwd ÌKwUwt iwxKêxdkw ÌdwËgl ewd„ ewaêKø AwkI AwËQ„ gwOwxk GK xmKr oiÙ¦ RwxZ„ Awk iwxKêxdkw pËâQ gÉRwxZK, gÉhwxnK Axhgwoy RwxZ„ fËl GLwËd bkb Ki, AwìæxkKZw Ki, Aweøwtd Ki„ W. BDd×Ëok ÌdwËgl xgRt AwiwËK ÂcÖ GKawxUB þôkY KxkËt xbËtËQ, eÞKÚZ ÌbmËeÞi xdËt ÂcÖ kwRdyxZKkw jxb ÌbËmk KløwËY, RdMËYk KløwËY HKøg¦ pËZ ewkËZd ZËg ptËZw gwOwxkk GZ bÖ:LËgwc awKZ dw„
W. BDd×o GkB iËcø ÌNwnYw KËkËQd Zwk ÌdwËgl eÞwx®k Aaê xbËt xZxd Pq× pwoewZwl, ÌRwgkw MÞwËi xiDxRtwiop Rd KløwYKk KwR KkËgd„ Zwk GB Ìj gbwdøZw, Zw eÞiwY KËk xZxd gwvlwËbm, gwvlwk iwdÖnËK KZUw hwlgwËod„ gwvlwËbËm AËdK kwRdyxZK AwËQd, jwkw ÌhwMgwby„ Zwkw RdMËYk Aaê AwZôowu KËk xdËRk AwËLk ÌMwQwd„ xgËbËm þñdwËi-ÌgdwËi gøwvK gøwËlëo kwËLd, gwxr xKËdd„ Ìo ÌqË¢ BDd×o gøxZ¢ßi gËlB xZxd AwR GZ dxëbZ pËZ ÌeËkËQd„
Zwk MÞwiyY gøwvK eÞKËùek oÙRdmyl mZ oiwËlwPdw ptËZw AwËQ xKvgw awKËg„ AËdËK ZwËbk oÖbdyxZ FYbwd e¦xZk oiwËlwPdw KËkd„ xKìç gÙpu exkoËk ZwËbk Kiêjš iwdg KløwËYk KwËR eÖËkweÖxk MÞpYËjwMø pËtËQ gËlB ÌdwËgl mwxìæ eÖkÆwk ÌeËtËQ MÞwiyY gøwvK, ÌeËtËQd W. BDd×o„

gwvlwËbm AwR GK Nd AKwËkk iÖËLwiÖxL„ GB A^wcwk ÌaËK exk¢wY ÌeËZB pËg„ BDd×o xPkËjw¦w GKRd þñwxeíK iwdÖn„ xZxd gËlËQd, ÌjËKwd eÞËtwRËd xZxd ÌbËmk iwdÖËnk ewËm AwËQd, awKËgd„ Zwk þñËeík cwkwgwxpKZwk AwËlw gËt xdËt ÌjËZ, QxrËt xbËZ eÞxZxU iwdÖnËK GxMËt AwoËZ pËg„ W. BDd×Ëok hwnwt, AwxiI gxl­ AwMwiy ovob ÌpwK, gwOwxl RwxZk oxZøKwk iÖx£ßk eaxbmwk ovob„ og mVZwk xgkØ˦ Rt ÌpwK MYiwdÖËnk„

xdDBtKê, 17 A˃wgk’ 2006