‘ÌQwËUw bËlk gr Mlw’ Ggv ovÆwËkk xgejêt

mIMwZ Awly owMk

`Voters in no rush to give smaller parties a big voice.’ ÌMöwg Aøw« ÌiBËlk  GB ÌpxWvUwk iËcø GK ckËdk xgbÛÖe Ìj AwËQ, Zw eÖËkw xkËewUêUw dw eËrI  AwëbwR Kkw jwt„ ZËg  obø pËt jwItw AëUwxkI’k eÞwËbxmK xdgêwPËd ÌQwËUw bl†Ëlwk xgejêt G xkËewËUêk xgntgþç  dt„ PwkxU iw¢ bl ÌjLwËd eÞxZ§¬y ÌoLwËd ÌQwËUw gr’k gwQ xgPwkB gw Ky? Agmø ovoËbk AwodovLøw xgËgPdwt xdËl GdxWxe xKvgw MÞydewxUê ÌQwU blËZw gËUB„ ÌlwKovLøwk  AdÖewËZ KwdwWwk   ogêgÙpu eÞËbm  AëUwxkI’k eÞwËbxmK  ovob xdgêwPËd qiZwoyd xlgwËkl ewxUêk ogwBËK AgwK KËk xbËt  ‘gøwK U× gøwK’ ovLøwMxkÅZw ÌeËt gr LgËkk Rdô xbËlI ÌoxU xdËt ÌZid ÌKwËdw AwËlwPdw ÌdB„ gkv MdËhwËU xdgêwPdy ovÆwËkk eÞþæwgdwk xgejêtB GLd kwRdyxZ,xixWtw ogê¢B AwËlwPdwk iÔLø Dewbwd„  ‘ÌMöwg Aøw« ÌiBl’I GB xmËkwdwixU KËkËQ xdgêwPdy ovÆwk xdËt AwËtwxRZ  MdËhwËU ovÆwk eÞþæwËgk   ‘ÌMw- pwkw’ Agþÿwk  xkËewUê KkËZ xMËt„

KwdwWwk xdgêwPdy gøgþÿw AwcÖxdK dt, xgËmn KËk RdMËdk Ìbtw ÌhwËUk oxZøKwËkk eÞxZfld NËU dw mwod gøgþÿwt -  Gid GKUw AwËlwPdw oiwËlwPdw PlxQËlw AËdK xbd cËkB„  xdgêwPdy gøgþÿwt gr ckËdk GKxU exkgZêd xdËtI KawgwZêw PlËQ byNêxbd ÌaËK„ ÌfWwËkl kwÄÛgøgþÿwk GB Ìbm Agmø ÉU pwU ÌKwËdw xo¦wìæ xdËt ÌfËl dw„ Awk ÌoxU jxb pt ÌKwËdw e¦xZMZ exkgZêd, Zw pËl ÌZw KawB ÌdB„  xdgêwPdy eÞx¢ßtwk iËZw †kØZòeÔYê GKxU BoøÖËZ  ËfWwËkl okKwk  xdËR oóeÙ£ß pItwk AwËM  ÌoB exkgZêdxU, xgËmn KËk exkgxZêZ eÞþæwgxU RdMËdk KwËQ MÞpdËjwMø  Kydw, RdMd ÌoxU oiaêd KkËQ Ky dw ÌoxU jwPwB KËk ÌdItw RkØky iËd KËk „ ÌoRËdøB eÞwËbxmK xdgêwPd†ËlwËZ ovÆwËkk GKxU ‘iK UÛwtwl’ xbËt RdMËdk dwxrk þeëbd gÖËS ÌdItwk ÌPÄw KkËQ ÌfWwËkl okKwk„ BËlKmd KwdwWwI ËoRËdøB GB MdËhwËUk gøgþÿw KËkxQËlw „ xKìç ovÆwËkk eÞþæwgdwxU GidB ‘ÌMw pwkw’ pwkËlw Ìj, dZ×d KËk Awk ovÆwk xdËt ÌKwËdw ckËdk Kaw glw DxPu Ky dw Zw xdËtB GLd AwËlwPdw oiwËlPwdw ÌKëbÛyhÔZ pËZ ÂkØ KËkËQ„ bÖB ZÙZytwvm ÌhwUwk xgeËq ÌhwU xbËt ovÆwËkk dZ×d  eÞþæwgdwxUËK okwoxk  eÞZøwLøwd KËkËQ„ 

KwdwWwk  Rdowcwkd xmxqZ Ggv oËPZd„ Zw oËZòI Zwkw xdgêwPdy ovÆwËkk xgËkwcyZw KkËld ÌKd?  ‘okKwk xdËR xKvgw okKwËkk eÙÅËewnKZwt ÌKwËdw ipËlk Lorw KËk ÌbItw ovÆwk eÞþæwg KwjêKk Kkwk AwËM RdiZ jwPwB KËkËQ BËlKmd KwdwWw-  gøwewkUw ÌZidI dt„ gkv RdMËdk GKxU eøwËdl ÌaËK Awow eÞþæwgdwËKB MÞpd KËkËQ BËlKmd KwdwWw„  eÞPxlZ xdgêwPdy gøgþÿw ejêwËlwPdw  KËk Gk ¢ØxU xgPøÔxZ xPxpßZ Kkw Ggv dZ×d GKxU eÞþæwgdwk oÖewxkm Kkwk RËdø xdgêwPd Kximd GKxU eøwËdl ÑZxk KËk„ Kximd GxUk dwi Ìbt, xoxUËRd GËo¹ly’ -  dwMxkKËbk ovob „ eÞËbËmk 206 xU xdgêwPdy GlwKw ÌaËK GKRd KËk blxdkËeq ËlwKËK gwQwB Kkw pt dwMxkK ovoËbk oboø xpËoËg„  GB xdgêwxPZ eÞxZxdxckw  xdR xdR GlwKwk xgxhdí Ìemw I þæËkk dwMxkKËbk oËŠ Kaw gËld eÞPxlZ xdgêwPdy gøgþÿw xdËt„ Ìo†Ëlw ovMÞp KËk Deþÿwed Kkw pt xoxUËRd GËo¹lyËZ„ iwËo 2 gwk 8 iwo ÑgVK KËk GB og eÞþæwgdw xgPwk xgËmönd KËk GKxU oÖewxkmiwlw xdgêwPd KximËdk KwËQ Riw Ìbt GB GËo¹ly„ 

KwdwWwk gZêiwd xdgêwPdy e§xZxU  eÖËkweÖxkB gwvlwËbËmk xdgêwPdy gøgþÿwk AdÖkØe„ Ìjid AëUwxkI eÞËbËmk KawB cxk„ GB eÞwËbxmK ovoËbk  RËdø 107xU xdgêwPdy GlwKw ÌaËK GKRd KËk  ovob oboø xdgêwxPZ pËt AwoËgd„ eÞxZxU ÌhwUwk GKRdiw¢ eÞwaêyËK GKxU ÌhwU ÌbËgd„ ogêwxcK ÌhwUeÞw® gøx£ß xgRty xpËoËg ÌNwxnZ pËgd„ xKìç xdgêwPdy gøgþÿw ovÆwËkk RËdø MxVZ  ‘xoxUËRd GËo¹ly’- GB gøgþÿwt oxZøKwËkk RdiËZk eÞxZfld NUËQ dw gËl iËd KËk„

KwdwWwk xoxUËRd GËo¹ly xgbøiwd  xdgêwPdy e¦xZ exkgZêd KËk  ‘ GK gøwlU bÖB ÌhwU gøgþÿw’ eÞgZêËdk oÖewxkm KËkËQ„ ZwËbk eÞþæwg pËâQ gZêiwËdk 206 xU xdgêwPdy GlwKwËK KxiËt  129xUËZ dwxiËt AwdËZ gËlËQ„ Zwk iËcø  Ìh#MxlK xdgêwPdy GlwKw awKËg  90 xU „ eÞxZgQk xdgêwPËd eÞZøq ÌhwËU 90 xU xdgêwPdy GlwKw  ÌaËK 90 Rd eÞxZxdxc xdgêwxPZ pËgd„ gwKy 39 xU eb awKËg ‘ZwxlKwhԣߠ eÞxZxdxc„ eÞxZxU kwRÐdxZK bl Ìh#MxlK 90 xU xdgêwPdy GlKwk RËdø Ìjid eÞwaêy iËdwtd ÌbËg, ÌZixd ‘ZwxlKwh oboø’ xpËoËgI blyt iËdwdtd ÌNwndw KkËg„ gøwlU ÌeewËk bÖxU ÌhwËUk gøgþÿw awKËg- GKxU pËâQ ovxmöÄ xdgêwPdy GlwKwk eÞwaêyk RËdø„ AwËkKxU ÌhwU awKËg ewxUêk RËdø„ GKRd ÌhwUwk Zwk xdgêwPdy GlwKwk RËdø eQËëbk eÞwaêyËK ÌhwU ÌbItwk ewmwewxm eQËëbk kwRÐdxZK blËKI ÌhwU ÌbËg„

Ëh#MxlK xdgêwPdy GlwKwt ogêwxcK ÌhwUeÞw® eÞwaêy eÞxZxdxc xpËoËg xgRjy pËgd„ ewxUê ÌhwËUk AwdÖewxZK pwËk ‘ZwxlKwh oboø’ xpËoËg ovkxqZ kwLw Awod†Ëlw hwM Kkw pËg„ ZËg  ÌiwU ÌhwËUk 3 mZwvËmk Ki ÌhwU ewItw ÌKwËdw kwRÐdxZK bl ZwxlKwhÖ£ß xpËoËg ovkxqZ Awod†Ëlwk ÌKwdw eb ewËg dw„ xoxUËRd GËo¹lyk gøwLøw pËâQ, gZêiwd gøgþÿwt ovLøwMxkÅ AwoËdk xhx£ËZ GKxU bl okKwk MVd KËk„ xKìç AËdK oit ÌbLw jwt, Ki Awod ewItw blB mZKkw xpËoËg AxcK ÌhwU ÌeËtËQ„ gZêiwd gøgþÿwt ÌhwUwkËbk AwKwvLwk oxZøKwËkk eÞxZfl xdgêwPdy flwfl gw ekgZêyËZ okKwk MVd eÞx¢ßtwt eËr dw„ ÌoB KwkËdB Zwkw ewxUêk RËdøI ÌhwU ÌbItwk gøgþÿw eÞgZêËdk eÞþæwg KËkËQd„

xKìç AëUwxkI’k ÌhwUwkkw GB eÞþæwËgk eËq oiaêd Ìbt xd„ Gk AwËM xeÞëo GWItwWê AwBløw«, xgÛxUm Klx¹twt GKB eÞþæwgdw xdËt MdËhwU pËtxQËlw„ ÌoLwËdI ÌhwUwkkw  GËK eÞZøwLøwd KËk„ AëUwxkI’k xdgêwPËd ovÆwk eÞþæwg eÞZøwLøwZ pIjwk ek GLd Kaw DËVËQ BËlKmd KwdwWwk Awk ovÆwk xdËt Kaw glwk ÌKwËdw GLxZtwk AwËQ Ky dw„ ovÆwËkk eËq jwkw ,ZwkwI GK pwZ xdËâQ BËlKmd KwdwWwk Dek„ ZwËbk AxhËjwM, MdËhwËU jwItwk AwËM dZ×d eÞþæwgdwxU oóeËKê RdMdËK hwËlw KËk ItwxKgpwl KËk ÌdItw eÞËtwRd xQËlw„ ÌhwUwkËbk oËPZd I xmxqZ KËk ÌZwlwk  bwxtZò BËlKmd KwdwWwk„ xKìç BËlKmd KwdwWw ovÆwk eÞþæwËgk eÞPwkdwk  RËdø 6.8 xixltd Wlwk gøt KkËlI Zw ÌKwËdw KwËR lwËM xd„ ZwËbk AxhËjwM, Bxo MdËhwËUk eÞPwkdw PwxlËtËQ xKìç, ovÆwËkk eËq eÞPwkdw Pwlwtxd„

 AekxbËK BËlKmd KwdwWw glËQ, ovÆwËkk eËq eÞPwkdw PwlwËdw ZwËbk  KwR dt„ ZwËbk  KwR pËâQ xdkËeqhwËg RdiZ jwPwB Kkw„ Zwkw xgbøiwd I eÞþæwxgZ e¦xZ ÌhwUwkËbk owiËd Z×Ël cËkxQ, xgËgPdwk bwxtZò ZwËbk„ RdMd Kwk eËq kwt xbËlw ÌoUwB xdZwìæB ZwËbk gøx£ßMZ gøwewk„ ÌoLwËd kwÄÛ xKvgw AdøËKwËdw mx£ßk pþæËqe Kkw oiyPyd dt„

BËlKmd KwdwWw xdkËeqZwk KwkËd Ñdgêøx£ßK AgþÿwËd awKËlI,MdËhwËU †kØZòeÔYê eÞhwg eËrËQ kwRÐdxZK ÌdZw Ggv bl†Ëlwk hÖxiKw„ xdgêwPdy eÞx¢ßtw eÖËkweÖxk kwRdyxZk gøwewk pËlI MdËhwËU kwRÐdxZK ÌdZw xKvgw bl†ËlwËK oóeÙ£ß KkËZ ewËk xd okKwk xKvgw BËlKmd KwdwWw„ oºgZ Zwkw Zw KkËZI Pwt xd„ fËl kwRÐdxZK ÌdZwkw ÌhwËUk AwËM xdËRËbk KiêoÔPy xdËt RdMËdk owiËd ÌMËlI †kØZòeÔYê GB ovÆwËkk xgnËt ÌZid ÌKwËdw iÖL LÖËldxd„ fËl  ovÆwk DËbøwMxU kwRÐdxZK Pxk¢ lwËh gøaê pt„ oºgZ GB KwkËdB RdMdI GxUËK Awk cZêgø xgnt iËd KËk xd„

kwRÐdxZK bËlk BoøÔ dw pËlI xixWtwËZ G xdËt eËq xgeËq Z×iÖl ZKê xgZKê pËtËQ„ xKìç kwRdyxZk BoøÖ gËlB ptËZw KwdwWwk RdMd kwRÐdxZK bl†Ëlwk xdþeÙpZwËK ZwËbk  dZ×d eÞþæwËgk eÞxZ ÌdxZgwPK iËdwhwg xpËoËg xPìæw KËk ÌhwUwkkwI oiaêd ÌbItw  ÌaËK xgkZ ÌaËKËQ„

kwRÐdxZK xgËmönKËbk  AwËlwPdwt  Agmø dZ×d GKxU iw¢wk ovËjwRd  NËUËQ„  ovÆwkgwbykw glËQ, ewxUêk ÌhwËUk AwdÖewxZKpwËk eÞxZxdxc xdgêwPËdk gøgþÿw dZ×d eÞþæwgxU qiZw KwVwËiwËZ GK ckËdk hwkowiø GËd oKl bËlk eÞxZxdxcZò xdxúPZ KkËZw„ xdgêwPËd ÌbLw jwt, mZKkw pwËk Ki ÌhwU ÌeËtI  AËdK bl  ÌKgl Awod ovLøwk ÌRwËk okKwk MVd KËk„ UkËëUw xgmðxgbøwlËtk kwÄÛxgšwdy Ìdlod ItwBRiøwd Agmø Gk gøwLøw xbËtËQd, ÌhwUwkËbk eÞgdZwB pËâQ Zwkw Gid kwRÐdxZK blËK ÌhwU Ìbt, Ìj ovoËb ÌhwËUk xgËgPdwt ovLøwl† pËg„

ZgÖ xgËmönKkw glËQd, AwoËl dZ×d eÞþæwgdwxUk oÖq DË¥mø pËâQ ÌQwËUw ÌQwËUw kwRÐdxZK bl†Ëlwk ovoËb AwodeÞwx® xdxúPZ Kkw„ ÌQwËUw kwRÐdxZK bl†ËlwËZ AËdK gr ÌdZw AwËQd, jwkw ÌhwËU xRËZ ovoËb AwoËZ ewËkd dw„ dZ×d eÞþæwËg mZKkw eÞw® ÌhwËUk AwdÖewxZK flwfl xgËgPdwt ZwËbk ovoËb GidxK okKwËk xdËt Awowk GKxU Ìq¢ ÑZxk Kkw pËtxQËlw„ xKìç ÌhwUwkkw ÌoxU eQëb KËk xd„ Zwkw ÌQwËUw bËlk gr ÌdZwËbk gr Mlwt Kaw glËZ xbËZ Pwtxd gËlB MdËhwËU  xdgêwPdy ovÆwËkk eÞþæwgxU Gid ÌMw pwkw ÌpËkËQ„ 

gwvlwËbËmI GLd  ovÆwËkk hkw Ìi#oÖi„ ÌQwËUw bËlk gr gr ÌdZwkw GLd RwdMdËK gwBËk ÌkËL okKwk MVËdk  dwdwxgc fiÔêlw RwxZk owiËd Deþÿwed KkËQd„ iRwk gøwewk pËâQ RdMËdk Kaw glw pËlI, iÔlZ RdMdËK xo¦wìæMÞpd eÞx¢ßtwk gwBËk ÌkËL  AìæZeËq KËtK ÌitwËb okKwk MVd I kwÄÛexkPwldwk dwdw ea ÌL^wRw pËâQ gËl XwKwk xixWtwk Lgk ÌaËK A^wP Kkw jwt„ Awk GB og eÞx¢ßtwt ÌhwËU xRZËZ dw ewkw ÌQwËUw bËlk ÌdZwkwB Ìgxm ox¢ßt„ KwdwWwk RdMd GB eÞx¢ßtwxU eQëb KËkxd gËlB ovÆwËkk AwËtwRd ÌhËþæ ÌMËQ„ gwvlwËbËmk ovÆwk eÞx¢ßtwt RdMdËK oóeÙ£ß Kkw dw pËl GB ovÆwËkk  hxgnøu xdËtI Ìj dwdw ovmt oÙxÄ pËg Zw Ìgwc pt dZ×d KËk glwk AËeqw kwËL dw„

mIMwZ Awly owMk: KwdwWw eÞgwoy owvgwxbK

shaugat@gmail.com