gwOwxl RwxZk ZyaêhÔxi XwKw xgmðxgbøwlt

Ëowdw Kwxìæ gr×tw

XwKw xgmðxgbøwlt Qw¢Ëbk þñËMêk §wk I hÔxieÖ¢ ipwd xmqKMY Qw¢Ëbk Rdø šwdZË£òk iiêËhby ÌbgbÔZ gw  ÌfËkmZw„ oóeÞxZ XwKw xgmðxgbøwlËtk odôwxdZ 4 Rd ipwd K×leÖ¢ xmqK op 11 Rd Qw¢ AwbwlËZk kwËt ËRl ÌaËK iÖx£ß ÌeËtËQd„ okKwËkk eÞyxZ I RdowcwkËYk ÌbmËeÞËi gwvlwËbËmk oiÙx¦ AwoËg„ gwOwxl Kxgk hwnwt, ”eÞyxZ I ÌeÞËik eÖdøgw^cËd jxb xixl ekþeËk, þñMê Awxotw b^wrwt AwiwËbk K×^ËrNËk„” gwvlwËbËmk xixlUwxk kwRdyxZËZ XwKw xgmðxgbøwltËK m¢Ø kØËe iËd Kkwk ÌKwd Kwkd ÌdB„ ÌlLwk iwcøi Kli xixlUwxkk AËþèk ÌPËt I mx£ßgwd„ xgmðxgbøwlt “šwdB mx£ß” eÞPwk KËk„ šwdB mx£ßk AwËlw, xixlUwxkËbk mx£ßk ApxiKw Ìbm I RwxZk Rdø A¬Kwk„ ZËg MYZwxìèK okKwk xixlUwxk mx£ßk o§øgpwk KkËZ RwËd„ xixlUwxk iwKêw ciêxhx£K kwRdyxZk AxhmwËe AwR AwiwËbk MYZwxìèK eÛxZÅwdoiÔp cµvo pËt jwËâQ„ DuËo Ìlwhy iwdÖn ËodwdwtK dt, PwB DuËo idÖnøZò„ gwvlwËbm Ìodw BDxdfki cwkyËbk kwRøewU gw  Rxibwxk dt„ iÙZ×øk ek iÙZ×ø ÌexkËt XwKw xgmðxgbøwlËtk mpyb Qw¢MËYk AwZôwt þñËkk cµxd eÞxZcµxd, ”Rt gwvlw„”

 XwKw xgmðxgbøwlËtk ¢ßyrwŠËd gw ÌLlwk iwËV ÌodwoboøËbk ÌZw KwR awËK dw„ bwbwxMxkk AKwËRk AdaêK RwËilw ewKwËZ ÌodwoboøMY xgmðxgbøwlËtk Qw¢Ëbk owËa AiwdxgK gøgpwk Kkwk ÌKwd bkKwk xQl dw„ Kwkd AwiwËbk xgmðxgbøwlt, AwiwËbk eÔRdyt Zyaêþÿwd„ eÛoŠZ: DËlöLËjwMø Ìj, XwKw xgmðxgbøwlËt pwRwk pwRwk Qw¢ Qw¢yËbk šwd I eÞšwk AwËlwk SYêwcwkwt xgMZ 22Ìm AwMÅ 2006 owËl gwvlwËbËmk Ìodw gwxpdy oÖmyl oiwËRk Qw¢ Qw¢yËbk Dek pwilw KËk xmqK I  Qw¢Ëbk cËk xdËt 5 iwo jwgZ AKaø AZøwPwËkk iwcøËi Kwkwk H Ìl#pKewËU gëby KËk kwLw xK AwBd oóiZ xQl? þñwcyd gwvlwËbËm dxRkxgpyd dø~kRdK NUdwk Rdôxbl xgeöxg føwxogwby xixlUwxk iwKêw Z£òwgcwtK okKwk„ Awiwk Zyaê XwKw xgmðxgbøwlËtk ÌbgbÔlêh xmqKMYËK ËPwL Ìg^Ëc xkiwË« xdËt Z^wËbk AšwZ þÿwËd xdËt mwkyxkKhwËg AZøwPwk KËkËQ„ AaP okKwk AwR I jÖ¦wekwcyËbk ÌKwd xgPwk KËkxd„ jZ Ìbwn XwKw xgmðxgbøwlËtk Qw¢-xmqK dëbËNwnËbk„ RwiwZ ÌZw gwvlwËbm okKwËkk RwiwBgwgÖ„  RdZw op Awikw okKwËkk GËpd ggêk AwPkËdk ZygÛ xdëbw RwdwB„ Aw†d xdËt Awk ÌLlËgd dw„

xgmðxgbøwlt GlwKwt ÌodwoboøËbk AZøwPwËkk xgkØ˦ MYZwxìèK gøgþÿwt GKxU þñyKÚZ kwRÐdxZK KiêoÔPy pËlw pkZwl„ ÌoB pkZwËlI xgmðxgbøwlt AŠËd Qw¢ xmqKËbk dwiËZ Ìbtdw eÖxlm„ ÌRwU okKwËkk AwiËl XwKw xgmðxgbøwlËtk mwioÖdíwpwk pËl icøkwËZ eÖkØn eÖxlm ggêk xdjêwZd PwxlËtËQ„ GKw£Ëkk ekwxRZ mx£ß, NwZK, bwlwl, dwky xdjêwZd Kwky RwiwËZ xK  okKwËkk eaeÞbmêK? xixlUwxk mwoKMY ÌZw AwR ewxKþæwËdk ÌMwlwi dt„ XwKw xgmðxgbøwlt ogêeÞai gwvlwËbËmk þñwcydZwk gyR ged KËkËQ Ggv kwRwKwk mwp ËiwtwËŒi eÞcwdiìèy pËt XwKw xgmðxgbøwlËtk HxZpø cµvo KkËZ jÖ¦wekwcy I RwiwZËK xdjÖ£ß KËk PËl ÌMËQ„ 

 oiÛwU AËmwK xZxd Z^wk xixlUwxk mx£ß xbËt Dxrnøw (KxlŠ) Ìbm Rt Kkwk ek ÌbLËld Ìbm k£ßMŠwt WÖËg ÌMËQ„ ÌM#ZigÖ˦k Axpvo dyxZËZ byqw xdËt oiÛwU AËmwK  iwdgwxcKwËkk ËNwnYw ”Axpvow eki ciê” xmlwxlxeËZ xlxeg¦ KËkxQËld„ xgmðKxg kgyëbÛ dwa VwK×Ëkk hwnwt, “RMËZk iËcø ÌmÛÄ oiÛwU AËmwK Awedwk Ìj Kaw†xlËK xPkKwËlk mÞØxZËMwPk KxkËZ Pwxptw xQËld ZwpwxbMËK ewpwËrk MwËt LÖxbtw xbtwxQËld„ hwxgtw xQËld, ewpwr ÌKwdKwËl ixkËg dw, oxkËg dw, AdìæKwËlk eËak cwËk APl pBtw b^wrwBtw dg dg jÖËMk exaKËbk KwËQ GK Kaw

eÞxZxbd cxktw AwgÙx£ KxkËZB awxKËg„ ewpwrËK xZxd Kaw KBgwk hwk xbtwxQËld„ ÌZwiwk KyxZêk ÌPËj Z×xi Ìj ipu, / ZwB Zg RygËdk ka,/ eúPwËZ Ìfxltw jwt KyxZêËk ÌZwiwËk,/ gwk¹wk„ / ZwB xPpß Zg eËr AwËQ,/ Z×xi Ìpaw dwB„”

ËRdwËkl xRtw gwvlwËbËmk kwÅÛqiZw pwËZ xdËt XwKw xgmðxgbøwlËtk Qw¢oiwRËK xeþæl xbËt kwRÐdxZK fwjbw Z×lËZ Awkº KËkxQËld„ xKìç gwvlwËbËmk iwdÖËnk iËdk Z^wkw AwR I XwKw xgmðxgbøwlËt oËZøëbÛdwa goÖ, kËim iRÖibwk,  I W: iÖpwóib mpybÖlöwp pËt xgkwRiwd„ GB xgmðxgbøwlt Ìj ÌKwd okKwËkk m¢Ø dt„ xKìç ewxKþæwËdk AwB Go AwB P›MÞwËi AËdK Aþè,ÌMwlw gwkØb UÛwËK dwdw RwtMwt ewxVËtËQ Ggv dwdwKaw gËl XwKw xgmðxgbøwlËtk xgkØ˦ gwvlwËbËmk ÌodwgwxpdyËK ÌqxeËt ÌZwËlËQ„ ewxKþæwËdk eki m¢Ø XwKw xgmðxgbøwlt„ 2004 owËlk Ìi iwËo LwËlbw xRtwk ÌRwU okKwk xZd jÖg ixplw lyM Ìd¢yk Dek ewmxgK xdjêwKd PwxlËt eÞiwd Kkl Zwkw IB ewxKþæwdy xixlUwxk Awk eÖxlËmkB D£wkwxcKwky„ 1975 owËlk ek ÌaËKB kwRwKwk Awlgbk I ZwËbk Ìbwokkw XwKw xgmðxgbøwlËtk xgkØ˦ Mhyk nrjËìè xl®„ xgMZ ÌRwU okKwk I pwItwhgd blyt KøwWwk xbËt GK dZ×d ckËdk ÌhlxK ÌbxLËt ÌMl„

1952 owËl 21Ìm ÌfgÛÖtwky oKwËl XwKw xgmðxgbøwlËtk ogê blyt kwÅÛhwnw ovMÞwi exknËbk Qw¢ AwgbÖl ixZd I MwRyDl pK  DhtB 144 cwkw hwŠwk eÞþæwg KkËl PZ×xbêËK  MMd xgbwky ÌmöwMwd IËV, “144 cwkw iwxd dw„” ewxKþæwd AwiËl 1952 owËlk 21Ìm ÌfgÛØtwkyk ekI ( 1969 gw 70 owËl Ìl: xRtw xK KËkxQl?) BÄËgŠl ÌkxRËiËëU ”xoewpy AwËëbwld ” pt xd ÌKd? Kwkd iykRwfk gw RwZyt xgmðoNwZK xQl ZuKwxld iÖLøiìèy dÖkØl Awxid„  1857 owËl iŠl ewË« owcwkY xoewB pËt  “xoewpy AwËëbwlËd” ÌdZÚZò xbËt gÙxUËmk f^wxoKwËÅ Rygd DuoMê KËkxQËld„  gwvlw hwnw kqwk RËdø XwKw xgmðxgbøwlËt 1952 owËl 21Ìm ËfgÖÛtwky  ipwd hwnw AwËëbwlËd kxfK, owlwi, gkKZ op AËdK Qw¢ RdZw Rygd bwd KËkËQd„ XwKw xgmðxgbøwlt xgmðgwOwxlk Zyaêþÿwd„ RwxZ ciê gYê xdxgêËmËn mpyb xidwËkk þôÙxZk owMk ZyËk b^wxrËt AwR Awikw oÌM#kËg DâPwkY Kxk Awiwk ÌlLw KxgZw:

Ëp Ìiwk xP£ MYZyËaê RwMwËdw cyËk

gwtwËdíwk hwnw AwËëbwlËdk mpyb xidwËkk þôÙxZk owMk ZyËk„

gwOwlyk Aìæk RMËZ  owlwi-Rgµwk-kxfËKk Kgk, KùegÙËqk ZËl-

eéwmxU gQk xhxRËt ÌkËLËQ ÌKwxU dtËdk RËl„

Ëpawt b^wxrËt bÖ’gwÉ gwrwËt dxi hwnw ÑoxdKËbk oÖgêY Rtxìæ„

gwvlw hwnwk AËNêø ekiwdËëbk gëbd Kxk Z^wËbk dyxZ xgmðmwxìæ„

gÛÊeÖ¢ ebôw ÌiNdw db-dby hkw gwvlwËbm Awiwk,

oÖkiw KYêf×xlk gËŠweowMk

Awdëb Ìgbdw oÖL bÖ:ÌLk þôÙxZËNkw GËbm Awiwk„

owlwi gkKZ kxfK RgµwËkk BpËlwK ÌKËr xdl„

ewxKþæwËdk kwq×oy gÖËlU kwx¢ A¬Kwk„

PËlËQ mpybÌbk Rygdbwd jš, jÖM pËZ jÖMwìæk ewËd-

m¢Øk oKl g¬d iwËS cxktw owgcwËd gwvlw hwnwk imwl„

ÂxdtwxQ iwZÚhwnwk Rdø KZ Ìj mpyb AKwZËk bwd KËk ÌMl,

owc Apzlwb bÖlêh iwdg Rygd„ mpyb eÞwY jÖ¦ËqË¢ I oxptwËQ;

eËl eËl m¢ßk  Aw¢ßid xgnwËbk Ròwlw-

dwi dw Rwdw mpyËbk AxlxLZ þôÙxZËZ xgbøiwd mpyb xidwËk„

ioxRb ixëbËk jwgwk AwËM

gwOwly id pVwu KËk PËl jwt mpyb xidwËk„

mpyËbk AwZôbwd ÌbxLtwxQ Awxi, ZwB ÌKwkgwxdk iiêwaê

xgËmönY KkËZ PwB dw Awk„ AxMíxMky ÌRËM IËV mpyb xidwËkk ewËm„

AwUB fwùMÖËd ÌbxL KÙnäPÔrwk WwËl WwËl Aw†d, Ìjd gwOwly iËdk AxMíMhê„

Kxg okpewb gwvlwhwnw I owxpËZøk Awxb eÖkØn Pjêweb jÖËMk 

AËmwËKk xmlwxlxek iZ BxZpwo xgRty AwiwËbk mpyb xidwk„

mpyËbk KwfËdk iZ exg¢ RwZyt eZwKw I oŠyZ AwiwËbk

gwOwly AxþæËZòk  ogêKwËlk Axhgøx£ß GKiw¢ iwZÚKŸþñk„

Ëj KxgZwLwxd ojËZí  KËkxQ kPdw AwR -

Zwk iwËS Ìpxk Awxi GK×Ëmk hwnw ÑoxdKËbk gwtwËdíwk lwm„

Mwlwi Rgµwk kxfK gkKZ Rt KËk ÌMl ewKËodwk ÌeÞZ

A›pwxo„

gwvlw gYêiwlwk I RwZyt AxþæËZòk eÞxZoÔË¢ DxVËQ DâQxo„

Ëp Ìiwk xP£ MYZyËaê RwËMwËk cyËk-

mpyb xidwËkk þôÙxZk owMËk ZyËk„

Rt gwvlw„ Rt XwKw xgmðxgbøwlt„