ciêxhx£K kwRdyxZËZ iwdgZwk iþæK xg¢ßt

Ëowdw Kwxìæ gr×tw

ciêhx£K kwRdyxZ iwdg RwxZk KwËQ Axhmwe Ggv Bpw iwdgZwËK bÖ:ÌLk bpËd KkØY ÌkwbËd xZËl xZËl qt KËkËQ owóeÞbwxtK bwŠwt„ RdZwk AwbwlËZ jÖ¦wekwcykw iwdgZwk bÖmid, kwÅÛËbÛwpy, k£ßxeewoÖ pwtdw, kwÅÛqiZwk AegøgpwËk Axhj֣߄ ciêxhx£K kwRdyxZk k£ßw£ß Kwxpdy BxZpwËok Awtdwt xgkwRiwd„ jÖ¦wekwcykw AwiwËbk þñwcydZwËK xdËt ZygÛ Ìmön, gøŠxgbÛØe Kkwk owpo ewt ÌKid KËk? jÖ¦wekwcykw RwiwxZ pËt owiìægwby, Ëi#lgwby oiwËRk Aoi xdÅ×k oiwRgøgþÿwk eÞPwkK Ggv Ìj gøgþÿwt ”bÖgêl (Awxbgwoy I ovLøwlNÖ) ÌmÛYy†xlËK kwÅÛqiZwk gÙË£k gwBËk ÌkËL Ìbt Ggv ÌmwnY Kkwk RËdø cËiêk gÖxl QwËr„

 dwky, Mkyg RÖóiw, ovLøwlNÖ,Awxbgwoykw bÖgÙê£ RwiwZËbk xmKwk„ RwiwËZk ciêiwKêw xP¢xU cÖxlowu KËk xbl ewxK xixlUwky ËdZwËbk g¬× pËt gwOwxlRwxZËK pZøw I cnêY KËk„ cËiêk dwËi lÖªd pZøw dwky ewPwk I idÖnøËZòk Agiwddw bÖdêyxZ bwŠw oìèwogwb Ggv jÖ¦ ewe KiêoiÔp AiwdxgK I bÖ:LbwtK „ iwdÖnB iwdÖËnk NwZK„ eÞwPyd hwkËZ I mwoKÌMwxÅ xgmðiwdgZwgwb dw ËiËd ÐgxbK gÛwÊdËbk RwxZËhb eÞawt oiwR eÞxZÅw Kkwk fl htwgp xQl„ D£ß ht I bÖ:L ÌaËK iÖx£ß ÌeËZ iwdgKª ÌaËK AwR I DâPwxkZ pt, ”mwìæ Ëp, iÖ£ß Ìp Adìæ eÖYø, KkØYwNd ckYyZl Kkp KlvK mÖdø„” 

 ewxKþæwËdk owixkK ÌdZwMY gwvlwËbm I ewxKþæwËdk Awi RdZwÌK xZËl xZËl pZøw KkËZ KkËZ gwvlwËbËm x¢m lq RdZw pZøw KËkËQ Ggv  bÖBlq iw-ËgwËdk BŒZ dÅ KËkËQ„ eÞoŠZ: D£ß htwgp xP¢ AwiwËbkËK ÐgxbK gwxpdyk eÛcwd BëbÛ kwRw ÑgxbKcËiêk dwi xbËt eÞwÐMxZpwxoK Ìg#¦ciêit iËpË™wbwËkw I pk¯w op xo¬×ohøZw cµvËok eÞwPyd BxZpwo þôkY KxkËt Ìbt„  1972 owËl AZøwPwkyËbk xgPwk dw KËk ZuKwxld hwkZ okKwk ewxKþæwxd 90 pwRwËkk AxcK ÐodøÌbkËK iÖx£ß Ìbgwk Kwkd oiÔp AwRËKk gwvlwËbm, hwkZ I ewxKþæwd okKwkMY gøwLøw KkËgd xK?  D£ß xZd okKwkMYB gwvlwËbËmk ÌRËdwowBW gw MYpZøwKwky ewxKþæwdy ÐodøËbk xgPwk dw Kkwk Rdø bwty Ggv Awikw AwMwxi xgmð ÌRËdwowBW ipwoËóild op AwìæRêwxZK xgPwkwlËt D£ß xZd okKwËkk xgkØ˦ (iwdgZwk xgkØ˦) AekwËck Rdø xgPwk ËPËt AwËgbd KkËgw„

lqødyt Ìj, xgMZ 2t xgmðjÖ˦ Rwiêwd Ñodøgwxpdy I Rwewd Ðodøgwxpdy D£ß GKB ckËdk AekwËck Rdø xgPwËkk oóiÖLyd pËtËQ Ggv KÚZeweKËiêk RËdø qiw ÌPËtËQ„ eÙxagyk ogËPËt ht‰k kwÅÛ ewxKþæwd AwR I D£ß KÚZKËiêk Rdø okKwkyhwËg gwvlwËbËmk KwËQ qiw PwBxd„ Aohø kwËÅÛk exkdwi fl LÖgB ht‰k„ ciêxhx£K kwRdyxZk KwkËd gŠg¬×k iÙZ×øk ek Ìo#by Awkg gwvlwËbmËK þñyKÚxZ eÞbwd KËk, RÖlxfKk Awxl hÖË›wk iÙZ×øk eËk xRtwDl pËKk Bolwxi Ìi#lgwb Z×ËŠ DËV Ggv xmL Ìi#lgwbykw Bxëbkw Mw¬yËK †xl KËk ÌiËk Lwxlþæwd bwgy KËk„ ciêxhx£K kwRdyxZk KwkËd iwdgZw eÞmíxg¦ pËt AwËQ„ ewe gweËK I qiw KËk dw„ gwvlwËbËmk MYpZøwjËšk  ewekwxm iwawt xdËt ewKËodwËbk owËa ÌbËmk RwiwZy jÖ¦wekwcykw I iËd iËd ÌLwbwk AwbwlËZ xgkwRiwd Ggv xbËd xbËd gwxrËZËQ ewËe Ìbdw, ÂxcËZ pËg ewËek eÞwtxúPË£k xgeÖl FY„ AwRËKk ewxKþæwÌdk owixkK mwoK oÖeÛyi ÌKwËUêk xgPwËk Ìbwny Ggv D£ß Ëbm AxMíMhê„  cËiêk dwËi gwvlw hwnw I gwOwxlËK pZøw Ggv Aeiwd Kkwk fl ewxKþæwdËK ÌeËZ pËg„

Rdô ÌaËK xpëbÖ, iÖoliwd, PwKiw, kwRwKwk, RwiwZ ÌdZw, ewpwry  gw bxlZ Awk cdy  gwÛÊËYk ixþæÆ Awlwbw dt„  ZgÖI owiwxRK xiaøw RwxZËhb eÛawk ÌgrwRwËl ÐZky pt Aci iwdÖn Ggv D£i iwdÖn gw gÛwÊY ÑZky Kkwk Axhjwd„ HxZpwxoK bÙxÄËZ iwdÖËnk AxcKwk eÞoËŠ kwÅÛqiZwk oËŠ RdZwk ÌKd Ìj owËe-ËdDËl oóeKê, ÌKd Ìj AwxgÆwËkk oËŠ GøwËR«wk ovNwZ g^wËc Nd Nd, Zwk eÞiwY pËâQ, gwvlwËbËmk þñwcydZw eÛxZÅwk owtx¢m gQk (1971 - 2007) ek GKw£Ëkk jÖ¦wekwcyËbk xgPwk oóedí dw KËk ËbËmk eÞw£ßd owixkK mwoKMY kwÅÛqiZwk AegøgpwËkk iwcøËi bÖdyêxZk kowZl kPdw KËk ËMl„ 

 jÖM jÖM cËk Ñgniø Awk gédwk xmKwk gËl xexQËt kËtËQ gwvlwËbËmk RÖóiw,ewpwry, Awxbgwoy op ÌKwxU ÌKwxU RdËMwxÅ„ RwiwZ iwxftw Ggv owixkK mwoK op KxZet kwRdyxZgybMY oxóixlZhwËg AwxbgwoyËbk gÖx¦ xgKwËmk oKl ea g¬ KËk xbËt K…gwRwk I gwëbkgwËd PËlËQ Bolwxi RxŠËbk eÞxmqY„ RdmÔdø ewpwËr AovLø ioxRb-iwbÛwow xNËk MËr DËVËQ RwiwZy oìèwoyËbk eÞxmqY ÌKëbÛ„ Awiwk ÌbËmk ewpwr xNËk ogÖR ÌSweSwr„ kwiÖ awdwcyd kwRwkK×l BDxdtËdk dwkËKl gwMwd pËt KËtK xKËlwxiUwk ea Ìp^ËU Mxpd AkËYøk GK MÞwËik iwbÛwowxUk iËZwB K…gwRwk ÌRlwt ewpwËrk ewbËbËm eÞwt AovLø iwbÛwow„ AËdK RwtMwt iw¢ 50 ÌaËK 100 MËRk gøgcwËd MËr IËVËQ GKwxcK iwbÛwow„Gog iwbÛwowk ÌKwdxUk -B okKwky þñyKÚxZ ÌdB„ GidxK gwëbkgwËdk dwBqøvQxrk xgxhdí ewpwËrk ewbËbËmk Ìg#¦cøwd xmqwk Ìg#¦ xgpwkoiÔp ÌhËO ÌhËO MËr IUw xgxhdí ioxRËb ciyêt xmqwk dwËi xRpwby iwKêw oìèwoy eÞxmqY ÌbItw pËâQ„  oiwd oÖËjwM xdËt Awxbgwoy oìæwËdkw gr pËZ ewkËl RwiwZ gw owixkK mwoKMËYk oìæwdËbk oiwd ÆÖËlk ekyqwt hwËlw fl KkËZw„ ÌowRw Kaw, mwxkkyK MVËd xpëbÖ, iÖoliwd Ggv AwxbgwoyËbk ÌKwËdw ÌhbwËhb ÌdB„

xgmðxpëbÖ exknb op xgxhdí xpëbÖ RŠygwby ovMVd oiÔp xpëbÖ ixëbËk gÖ¦ eÔRw dw KËk I gÖ¦ËK xpëbÖk dgi AgZwk gËld Ggv oiÛwU AwKgËkk AwiËl ipwdgy pjkZ iÖpóiÌbk eÞPwxkZ ”GËKmðkgwb” xdËt ”Awlöwp Dexdnb” kPdw Kkwk ek  I gwgxk ioxRb hwOw p’l ÌKd? kwRw kwiËiwpd kwËtk gÛwÊcËiêk ixpiwk AËdK Lgk †kØ RdËbk AwR I iËd AwËQ„ oóeÞxZ AdìæKwËlk Axhmwe ÌaËK kqw ÌeËZ hwkËZk iÖ¹wB ipwdMkyk xmgwRy ewËKê þñMyêt W: Aw̹bKËkk  exg¢ oiwxc eÛwŠËd lq lq RdZw (xpëbÖ ex¢Kwk iøwMwxRd fÛëU lwBd, RÖd 15, 2007) gÖ¦ Rtxìæk exg¢ gÖ¦ eÔxYiw xZxaËZ Ìg#¦ciê MÞpY KËkd„ xdjêwZyZ xdeyxrZ  bxlZËbk xdkwe£wk þñwËaê W: Aw˹bKk 1956 owËlk 14B GxeÞl hwkËZk dwMeÖk mpËk e^wPlq bxlZ xdËt Ëg#¦ciê MÞpY KËkxQËld„ Zwkek ÌaËK bËl bËl gyk RdZw Ìg#¦ciê MÞpY Kkwk ek hwkËZ W: Aw˹bKk (hwkËZk eÞw£ßd AwBdiìèy I ovxgcwd eÞËYZw) ¢ßËi MrËZ ÌPËtxQËld ekþekËK A^wKËr Ìg^ËP awKwk oiwR, xgmðÐi¢y I hwËlwgwowt GK ÌbmKwl„

ÐgšwxdK WwkDBd Gk g£ßËgøk oËŠ idþæZò xixmËt ÑZky pËtËQ xggZêd gwby owBËKwlxR, MËgnYwk GK gr mwLw„ gÛwÊY bxlËZ iwdxoKZwk fwkwK GLwËd ÌdB„ gÛwÊY oiwËR bxlZMY eYø Qwrw Awk xKQÖB dt! GLd eYø Agmø ogwB, xKìç hwkZyt oiwËR bxlZ gœ oþæw eYø gÌl D^P× RwËZk ÌlwËKkw AwRI iËd KËk awËK„ ZwB jLd ZLd Ìj ÌKwËdw Agþÿwk exkËeÞxqËZ D^P× RwËZk xpëbÖ RdMY bxlZËbkËK AZøwPwk pZøw cnêY Ggv oóex£ lÖËU Ìdt„ oóeÞxZ RwxZovËNk GKxU xkËewUê RwdwËâQ, owkw eÙxagyËZ dÄ oiwËRk NÙYø dwky ewPwËkk ÌKëbÛ xpowËg hwkZ GLd GK d¹Ìk Ìe^wQwk ek iwdgZwk eÞwPyd hwkZyt HxZpø I ovÆÚxZ ÌKwawt pwxkËt ÌMl?

AaP hwkËZk gÛwÊY oóeÞbwËtk ÌdZÚgÙëb iwdgZwk LwxZËk bxlZ RdËMwxÅk KwËQ xK qiw ÌPËtËQd? hwkZgnê ÌZw Aw¨ÖZÖËr Ìbm„ Ìj oiwËR PÔrwìæ bwxkbÛø Axmqw Ggv bxlZ RdMYiËdk Agiwddw kËtËQ, ÌoLwËd iwdgxcKwk AwoËg xK KËk? ËlwK ÌbLwËdw bÔMêw eÔRw op bxlZ oiwR Ggv dwkyRwxZËK Ðbdxëbd RygËd mÛ¦w KkËZ xmLËl ZËgB oiwËR iwdÖËnk AxcKwk xfËk AwoËg„