lwl ioxRb pZøwjËš ogêMÞwoy kwRdyxZk iþæK xg¢ßt

Ëowdw Kwxìæ gr×tw

mwxìæKwiy RdZw ewxKþæwËdk oÖeÛyi ÌKwËUêk KwËQ xgPwk Kwidw KËk exg¢ lwl ioxRËb  pZøwjËšk RËdø„ gwk gwk AËdKgwk ciêþÿwËd kwRdyxZk iþæK xg¢ßt pËg ÌKd? ogêMÞwoy kwRÐdxZK ciyêt RŠyËMwxÅkw Awlöwp, MW Ggv hMgwËdk dwËi ”kwRdyxZk ÌUÛW iwKê ” xbËt ÌhwU I UwKw KwiwËdwk cw¬wt iÖpøiwd„ AwR Ggv RÖlwBËtk eÞai o®wp RÖËr xpvow Ddô£ exkËgËm xbËdk ek xbd ewxKþæwËdk  lwl ioxRËb xdZø xdÅ×k §Ë¬ AËdK iÖoliwd hwB Ìgwd pZwpZ pËtËQd„ ewxKþæwËdk iwxUËZ I iÖoliwd iÖoliwdËK exg¢ ioxRÌb eÞËgm KËk pZøw KËk ÌKd? 14B AwMÅ 1947 owËl GKiw¢ iÖoliwdËbk ciyêt þñwcydZw I xdkwe£wk RËdøB AL« hwkZ x§Lx«Z pËt ewxKþæwËdk Rdô  pËtxQl „ iwdg  iËdk Ìlwh ̧n ÌiwËp ÌKwd cËiêk AxþæZò ÌdB„ cËiêk NÙËZ kwRdyxZk icÖ xiËm xgnx¢ßtw p’l Ggv oóeÞxZ ewxKþæwËd BolwiwgwËbk exg¢ lwl ioxRËbk LxZg iIlwdw AwgbÖl AwxRR op AËdËK ÌgwkKw eËk ewlwËZ xMËt owixkK gwxpdyk KwËQ ckw eËr ÌMËld„ KwkY ”xPxdk glb xPxd UwËd, xPËd dw xPxd„”  mwxìæit ciêËK ZËrwtwËlk iËZw gøgpwk KËk  RdMdiËdk ciêxdkËeqZwËK oiÔËl cvo KËk kwRdyxZk xovpwod AxcKwk KkËZ  cËiêk xVKwbwkMY, kwRdyxZKkw I owixkK ÌdZÙgÙëb Zw«glylwt ewxKþæwd Ggv gwvlwËbm op xgËmð iwdgZwk AxdÅ owcd KËk PËlËQ xbËdk ek xbd„ iwdg oìæwËdk k裧 kwOwËdw eki KkØdwit AwlöwËpk Nk lwl ioxRÌb  Kwkgwlwk xgnwb xo¬× aiËK AwËQ ËKd?  eÛÌZøK iwdg oìæwdB AwlöwËpk AwiwdZ„ cËiêk dwËi idÖnø pZøw AiwdxgK„ ogêMÞwoy ÌlwËhk Ìlwlwt ÌKwd cËiêk AxþæZò ÌdB„ exg¢ Bolwi cËiêk dwi xbËt xpvow Ddô£ id iwdxoKZwt lwl ioxRËb k£ßMŠwk ÌoÛwZ gBËQ ÌKd?  gwvlwËbËmk ”ioxRb ximd” Ggv RwiwZ×l iÖRwxpbyËdkw I   ewxKþæwËdk lwl ioxRËbk LxZËgk ÌPlw„  AwiwËbk oit (10B RÖlwB) ex¢Kwt ÌpWlwBd ovgwb xQl,”ËRpwËbk eÞþçxZ xdËZ owkw ÌbËm eÞPwk e¢ xgxl KËkËQd xdxn¦ pkKwZ×l xRpwb Awl Bolwxik AdøZi ÌdZw iÖfxZ iÖdoÔkØl pK„ Zwk ÌlLw gBËtk dwi ”AwfMwd xRpwb„” 

oóeÞxZ ewxKþæwËdk BolwiwgwËb lwl ioxRb eÞwŠËd ”Awmkwf×l iwLlÖKwZËbk” k£ßewZ I Awbi oþæwdËbk pZøwjš  eÞoËŠ ÉiwtÔd AwRwËbk iZgwbxU eÞxdcwdÌjwMø, “iwdÖn ciê §wkw Aw¢ßwìæ, Ggv xgËmn cËiêk iwdÖn Aw¢ßwìæ H cËiêk iwdÖnËbk §wkw, iÖoliwd Aw¢ßwìæ iÖoliwËdk §wkw, xpëbÖ xpëbÖk §wkw, ZwB iÖoliËdk pwZ ÌaËK iÖoliwdËK , xpëbÖk pwZ ÌaËK xpëbÖËK g^wPwËdw bkKwk„ ... GB A¬Kwk ÌaËK iÖ£ß pËt iwdÖnËK pËt DVËZ pËg iwdÖn„” KwkY oóeÞxZ gwvlwËbËmk” ioxRb ximËdk ohwexZ xeÞxëoeøwl Rtdwl AwËgbyd (ÌhwËkk KwMR, RÖlwB 6, 2007) op RwiwZ xdgêwPd KximËdk Dek hk pËâQ„ RwiwZ ewxKþæwd eìÿy Ggv gwvlwËbm AxþæZò xgËkwcy„ BolwiwgwËbk k£ßw£ß lwl ioxRËbk dyl dKmwt ËbËmk ”ioxRb ximd” eÞxZxÅZ dw ÌZw?   gwŠwxlk bÖhwêËMø ewËtk xdËPk RxiËK ogêMÞwoy ciêw¬kw lÖU KËk xdËt ÌMËQ„ ciê xdËt kwRdyxZk iþæK xg¢ßËt ZwËbk xgËgËKk bvmY ÌdB„ 

GB eÞoËŠ BpwI DËlöLÌjwMø Ìj, Ìodw eÞcwd ÌRdwËkl iBd D. AwpËib op omþè gwxpdyk D¦êZd KiêKZêwkw gwvlwËbËmk kwRdyxZ ÌaËK bÖdyêxZ bÔk KËk ÌhwËUk xbd KËg ÂkØ KkËgd? ZwB AwiwËbk eÞmí, AwRËKk Z£ògcwtK okKwk kwRwKwk  ixZDk kpiwd xdRwiyËK  ÌMÞfZwk dw KkËlI ÌbËmk Adøwdø kwRÐdxZK  blop AwËkw AËdK idÛy, gøgowty Ggv oìèwoyÌK ËRlLwdwt AwUK KËk ÌkËLËQ„ GB okKwk xK bÖdyêxZk APyd ewLyk ewËt Ëgxk Ì^gËc xbËt bÖdêyxZk KwkLwdw g¬ KkËZ ewkËgd?  ËlfUwËdëU ÌRdwËkl Gkmwb eÞaËi qiZwt GËo ÌbËmk bÖdyêxZk xgkØ˦ xRpwb ÌNwnYw KËk xQËld„ Zwkek xK p’l Awikw ogwB Rwxd„ GLd Awikw Rwxddw, AwRËKk ÌodweÞcwdMY xK GkmwËbk eb AdÖokY KkËgd?

NkËewrw MkØ xo^bÖËk ÌiN ÌbLËl ht ewt„ ewxKþÿwd AwiËlk AwtÖg Lwd ÌaËK ËbËmk Gkmwb okKwk gwkgwk  AËdKgwk gwOwxlËK ÌcwKw xbËtËQ„ xRtwDk kpiwd kwÄÛ qiZw bLl KËk ewgêZø P›MÞwËik Dek kwRÐdxZK oÖdwiyk ÌXD xbËt ewpwry RdMËdk AxþæZò Ìmn pgwk eËa„ mwËpdmw xRtwDk kpiwd kwRdyxZk ewe I bÖdyêxZ XwKËZ ciê Ggv kwRwKwkËbk xdËt kwRdyxZ ÂkØ KËkxQËld„ ZwkB oÖËMwjøweZíy LwËlbw xRtwk ÌRwUokKwk gwOwxlk bÖhêwËMøk exkpwËo AwR e^wP gQËk pwItw hgËdk kwReÖ¢ ZwËkËKk ÌdZÚËZò  lÖUewU 4 lqwxcK ÌKwxU UwKw„ ËbËmk xgxhdí kwRÐdxZK bËlk ÌdZw Ìd¢yMY ogêMÞwoy bÖdyêxZk owËa RxrZ Ggv Gk ÌmKr LÖg Mhyk ZlËbm ejêìæ   xgþæÙZ pËtËQ cËiêk dwËi Ëc^wKw xbËt lwóeUø kwRdyxZ KËk„ 

gŠg¬× ewnwY Kwkw ÌhËŠ AwiwËbkËK þñwcyYZwk AiÙZ hw« bwd KËk ÌMËQd„ Awikw xK þñwcydZwk AiÙËZk owc ÌhwM KkËZ ÌeËkxQ? 1975 owËlk 15B AwMËÄk gŠg¬× ÌmL iÖxRgk kpiwËdk iÙZÖøk ek gwvlw ÌbËmk G xK bmw pËlw? GKUwk ek GK NUdw NËU jwËâQ Zwk oÖkwpw ÌdB„ xgMZ e^tx¢mxU gQk cËk dwdw AZøwPwËk RRêxkZ gwvlwËbm„ xgMZ 2005 owËl 17B AwMËÄ AwiwËbk ÌbmiwZÚKwk gÖËK 63xU ÌRlw RÖËr GKowËa e^wPmZ Ìgwiw ÌiËkxQl Ggv gwvlwËbËmk pgÖ Lxlfw pgwk LwËto  pËtËQ Rwiw’AwZ×l iÖRwxpbyd dwiK dwkKyt KyU obÙmø eŠewlËbk„ dwdw KwkËd gwvlwk iwdÖnËbk eÔ™yhÔZ þñeí hŠ pËlw ÌKd?  kxgVwK×Ëkk hwnwt gwŠwxl id gËl, “Awxi Xwxlg KkØYw cwkw / Awxi hwxŠg ewnwY Kwkw / Awxi RMZ eöwxgtw Ìgrwg Mwxptw / AwKÔl ewMl ewkw„ / ÌKm ÌplwBtw f×l K×rwBtw / kwicdÖ A^wKw ewLw DrwBtw / kxgk xKkËY pwxo QrwBtw xbg Ëk ekwY Xwxl„ / xmLk pBËZ xmLËk QÖxUg/ hÖck pBËZ hÖcËk lÖxUg„ ËpËo LlLl ÌMËt KlKl ZwËl ZwËl xbg Zwxl„ / GZ Kaw AwËQ GZ Mwd AwËQ / GZ eÞwY AwËQ Ìiwk / GZ oÖL AwËQ- GZ owc AwËQ- eÞwY pËt AwËQ Ìhwk„”            

 MYeÞRwZìèy gwvlwËbm eÞxZÅwk ek RwxZk xeZw gŠg¬×k ÌdZÚËZò Ìj ovxgcwd kxPZ pËtxQl ZwËZ GB dZ×d kwËÄÛ PwkxU þæ˺k DËlöL AwËQ jwpw RwiwZ I ”ioxRb ximd” iwËd dw„  jaw : (1) MYZþè (2) RwxZtZwgwb (3) oiwRZþè Ggv (4) ciêxdkËeqZw„ jxb AwMwxi xdgêwPËdk RËdø gZêiwd xdgêwPd KximËdk Iek RwiwËZk hk pËl gwvlwËbËmk ”ioxRb ximd” I hxgnøËZ gwvlwËbËmk lwl ioxRb pËt ÌbLw ÌbËg„ AbÔkbmyê gwvlwËbËmk kwRÐdxZK ÌdZwMY ciê gøgowtyÌbk owËa pwZ xixlËtËQ  Ggv owóeÞbwxtK þñwËaê AwxglZwt ex‰l pËt AwËQ gwvlwk ciêgøgowtyËbk idiwdo-RMZ„ GB eÞoËŠ xgËmnhwËg DËlöLËjwMø Ìj 2001 owËl xdgêwPËYk ek ovLøwlNÖ RdZwk Dek S^wxeËt erl ËRwU okKwËkk ibi£ kwRÐdxZK UËdêËWw„ GKxbËK Ìjid iwdÖËnk k裧 ËpwxlËLlw pËlw iwxUk Dek ÌZixd AwËkK xbËK iw ÌgwËdk BŒZ ejêìæ AgøwpxZ ÌeËlwdw cËiêk xVKwbwkËbk ÌhwM lwlow ÌaËK„ iwdÖËnk bkgwËk AZøwPwxkËZk bÖ:ÌLk bpËd KkØY Ìkwbdhkw fxktwÌb gwvlwk AwKwm gwZwo ÌK^Ëb ÌK^Ëb †iËk DËVxQl„ AwMwiy xdgêwPËdk  ekI  xK Ìi#lgwby RŠykw ovLøwlNÖËbkËK Aw¢ßiY  KËk ciê xdËt ht‰k kwRdyxZk icÖ LwËg?